نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی - واحد علوم و تحقیقات تهران

2 عضو هیئت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه زنجان

3 عضو هیئت علمی دانشگاه تهران پردیس کشاورزی و منابع طبیعی

4 دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران

چکیده

استفاده از ضایعات آلی کشاورزی در راستای تولید ورمی‌کمپوست و کمپوست روشی پایدار برای بهره‌گیری مجدد این ضایعات است. از این رو، تحقیق حاضر به‌منظور بررسی اثر انواع مختلف ورمی‌کمپوست و کمپوست غنی شده با روی بر عملکرد، کیفیت و محتوای عناصر غذایی کاهو به صورت فاکتوریل سه عامله در قالب کاملا تصادفی انجام گرفت. بدین منظور از سه سطح بقایای مواد آلی (ورمی‌کمپوست ضایعات هویج و چغندرقند و کمپوست خرما)، سه سطح غنی سازی با روی (صفر، 1000 و 2000 میلی‌گرم در کیلوگرم) و چهار سطح اختلاط با خاک ضعیف (صفر، 2، 4 و 6 درصد به صورت وزنی) استفاده شد. نتایج ما نشان‌دهنده‌ی تاثیر مثبت غنی‌سازی بقایای مواد آلی بر رشد و عملکرد گیاهان کاهو بود، به طوری که گیاهان رشد یافته در ورمی‌کمپوست حاصل از ضایعات هویج نتایج بهتری نسبت به ضایعات چغندر و کمپوست خرما داشتند. ضایعات هویج بیشترین میزان عناصر میکرو (Fe, Mn, Zn, Cu) را در بین سه ضایعات استفاده شده داشتند و بالاترین غلظت این عناصر در حالت غنی‌سازی این ضایعات با روی در غلظت 2000 میلی‌گرم در کیلوگرم مشاهده شد. بیشترین فسفر (82/0 درصد) و سطح برگ (157 سانتی‌متر مربع) در ضایعات هویج غنی‌شده با روی 2000 میلی-گرم بر کیلوگرم بدست آمد. بین مقادیر مختلف بقایای آلی نیز، مقادیر 4 و 6 درصد بیشترین تأثیر را در رشد و عملکرد کاهو داشتند. به طور کلی غنی‌سازی بقایای مواد آلی با عناصر معدنی می‌تواند کمبود عناصر معدنی ورمی‌کمپوست‌ها و کمپوست را جبران کند و نیزنیاز غذایی کاهو را در شرایط گلخانه‌ای تامین کند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Effect of Zinc enrichment of agricultural waste compost on yield and some qualitative characteristics of lettuce in greenhouse cultivation

نویسندگان [English]

  • Somaieh Afsari Yeganeh 1
  • Ahmad Golchin 2
  • Mojtaba Delshad 3
  • Vahid Abdossi 4

1 PhD student , Department of Horticulture Science and Agronomy, Science and Research Branch Tehran, Islamic Azad University, Iran

2 Master of agrculture, Department of soil Science, University of Zanjan, Zanjan, Iran

3 Associate Prof. at Dept. of Horticultural Science, College of Agriculture& Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran

4 Department of Horticulture Science and Agronomy, Science and Research Branch Tehran, Islamic Azad University

چکیده [English]

Using organic agricultural waste to produce vermicompost and compost is a sustainable way in order to use less chemical fertilizers. Therefore, the present study was conducted to investigate the effects of different zinc-enriched vermicompost and compost on yield, quality, and nutrient content of lettuce, in a three-factor factorial manner in a completely randomized format. For this purpose, three organic residues different in their substrates (carrot waste, sugar beet waste, and date waste), three levels of zinc enrichment (zero, 1000, and 2000 mg / kg), and four levels of mixing with weak soil (zero, 2 , 4 and 6% by weight) were tested. Our results showed the positive effects of organic residues enrichment on the growth and yield of lettuce plants. Plants grown in vermicompost produced from carrot waste, had better results than those, which grown in vermicompost produced from beet or date waste. Carrot waste had the highest amount of microelements (Fe, Mn, Zn, Cu) among the three wastes used , and enriched with 2000 mg / kg zinc had the highest amount of these microelements. The highest amount of phosphorus (0.82%) and leaf area (157 cm2) were obtained in carrot wastes enriched with 2000 mg / kg. Among different levels of organic residues, 4 and 6% had the greatest effect on lettuce growth and yield. Overall, enrichment of organic residues with minerals can meet the nutritional needs of lettuce grown under greenhouse conditions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Agricultural waste
  • Lettuce
  • Nutrient content
  • Vermicompost
  • Zinc