برآورد وراثت‌پذیری، همبستگی صفات عملکردی و ارزیابی میوه‌شناختی نتاج سیب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 دانشیار، پژوهشکدۀ میوه‌های معتدله و سردسیری، مؤسسۀ تحقیقات علوم باغبانی (کرج)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

3 دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی برخی از مهم­ترین ویژگی­های 560 نتاج بارور تنی و ناتنی سیب در سال‌های 1393 و 1394، پژوهشی روی درختان 7-6 ساله مستقر در باغ دورگ (هیبرید) واقع در ایستگاه تحقیقات مشکین‌آباد کرج صورت پذیرفت. این نتاج دورگ زودرس و متوسط رس در سال‌های 1385 و 1386 از بین 7000 دانهال به‌دست‌آمده از 44 ترکیب تلاقی (1384-1383)، بر پایۀ نشانگرهای ریخت‌شناختی (مرفولوژیک) گزینش شده بود. بررسی سطوح همبستگی صفات پدیدشناختی (فنولوژیک)، رشدی، زایشی و عملکردی در این پژوهش نشان داد، بین صفت زمان رسیدن و صفت‌های تغییر رنگ میوه و میزان ریزش میوه همبستگی مستقیم به ترتیب در سطح 01/0 و 05/0 وجود داشت. ضریب همبستگی سادۀ پیرسون بین ارتفاع درخت و توان رشد همبستگی مثبت در سطح 01/0 نشان داد، این نشان‌دهندۀ دقت در داده‌برداری صفت ارتفاع درخت به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های توان رشد است. صفت عملکرد در درخت با دو صفت طول دورۀ گلدهی و نیز ارتفاع درخت به‌عنوان مؤلفۀ توان رشد همبستگی منفی نشان داد و به همین ترتیب بین توان رشد و تراکم گلدهی رابطۀ معکوس وجود داشت. عملکرد در درخت ارتباط معنی‌داری با درصد ریزش میوه نشان داد، ولی با ارتفاع درخت به‌عنوان مؤلفۀ توان رشد نداشت. نتایج بررسی میزان وراثت‌پذیری برخی از صفات مهم نشان داد، بالاترین میزان وراثت­پذیری عمومی مربوط به صفت عملکرد با 10/64 درصد و کمترین میزان وراثت­پذیری عمومی با 75/5 درصد مربوط به صفت طول دورۀ گلدهی بود، همچنین وراثت­پذیری زمان رسیدن میوه (زودرسی) 15/41 درصد ارزیابی شد. صفات کمی و کیفی میوۀ برخی نتاج بررسی شد و درنهایت دسته­بندی و تجزیۀ خوشه­ای 31 نژادگان (ژنوتیپ) دورگ سیب بر پایۀ صفات مورد بررسی در سه گروه قرار گرفتند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Evaluation of heritability, functional traits correlation and pomological traits in apple hybrid genotypes

نویسندگان [English]

  • Hamid KOohneshine Leyli 1
  • Hassan Hajnajari 2
  • Davoud Bakhshi 3
1 Former M. Sc. Stdent, Faculty of Agriculture, Guilan University, Rasht, Iran
2 Associate Professor, Temperate and Cold Fruit Research Center, Horticultural Science Research Institute (Karaj), Agricultural Research, Education and Extension Organization, Tehran, Iran
3 Associate Professor, Faculty of Agriculture, Guilan University, Rasht, Iran
چکیده [English]

The experiment was carried out on 560 half sib and full sib hybridsof apple during 2014-2015. This study was conducted on 6 and 7 year-old plants in Seed and Plant Improvement Research Institute, Iran. The program related to composed of 7000 seedlings made by 44 cross combinations (2004-2005) based on morphological marker technique in 2006-2007. The plants were grown in the hybrid orchard obtained through a large screening program to select early and mid-early hybrids. In this study, some important quantitative and qualitative pomological traits were evaluated and genotypes were classified into three groups using cluster analysis based on measured traits. In estimation of correlation between phenological traits, there were no significance relationships between yield per tree and growth vigor, period of flowering, flowering density, ripening time and height of tree, but yield had significance and positive correlation with percent of fruit abscission. Flowering density had no significant effect on some phenological traits. In estimation of heritability of some important traits, the highest and lowest general heritability were from yield and period of flowering (64.10% and 5.75%, respectively). General heritability of early ripening was 41.15 percent.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Breeding
  • flowering density
  • half-sib
  • heritability
  • hybrid orchard
Ahmadi Afzadi, M.  (2012). Genetic and biochemical properties of apples that affect storability and nutritional value. Introductory paper at the faculty of landscape planning, Horticulture and Agriculture Science, 1, 1-41. Alnarp.,
Bahari, A., Hajnajari, H., Kalantari, S. & Damyar, S. (2011). Pomologies and storability of 49 commercial apple cultivars and promising genotypes. Baghdar (Apple special issue), 82, 33-38.
Chashnidel, B. &Hajnajari, H. (2012). Relationships of morphological traits and ripening time during juvenile phase in apple. Scientia Horticulturae, 144, 29-35.
Damyar, S., Hassani, D. & Parvaneh, D. (2013). Assessment of some Iranian native red flesh apple genotypes.   Seed and Plant Genetic Improvement, 29(3), 483-501.
Damyar, S., Hassani, D., Dastjerdi, R., Hajnajari, H., Zeinanloo, A. A. & Fallahi, E. (2007). Evaluation of Iranian native apple cultivars and genotypes. Journal of Food, Agriculture and Environment, 5 (3 & 4), 207-211.
De Wit, I., Pauwels, E. & keulement, J. (2000). Different growth habits in apple and correlation between growth characteristics in progenies with a common Co-Gene parent. Acta Horticulturae (ISHS), 538, 325-330.
Djovinov, V. (2004). Genetic Control of the Growth Habit of Apple Trees. Acta Horticulturae, 663, 397-400.
Farshadfar, A. (1998). Methodology of plant breeding. Publication of Razi University, Kermanshah, 435 pages.
Gharghani, A., Oraguzie, N., Fatahi, R., Hajnajari, H., Wiedow, C. & Gardiner, S. (2009). Genetic identity and relationships of Iranian apple cultivars and landraces, wild species and representative old apple cultivars based on simple sequence repeat (SSR) marker analysis. Genetic Resources and Crop Evolution, 56, 829-842.
Hajnajari, H. (2018). Atlas of Iranian Fruit Tree Cultivars. Nashre Amuzeh Keshavarzi. 234 pages.
Hajnajari, H. (2017). Guide of Apple Cultivation and Growing emphasized on Research Findings. Nashr Amuzesh Keshavarzi. 436 pages.
Hajnajajri, H. & Eshghi, S. (2014). Influence of harvest time on sensorial parameters of some native mid-early apple cultivars during cold storage. Journal of Horticuture Sciences (Agricultural Sciences and Industries), 27(3), 275-285.
Hajnajari, H., Chashnidel, B., Vahdati, K., Ebrahimi, M. & Agheli, S. O. (2011). Evaluation of morphological markers efficiency in screening of 44 apple cross combinations progenies during juvenile phase. Iranian Journal of Horticulture science and Technology, 13(1), 11-30.
Hajnajari, H., Chashnidel, B., Vahdati, K., Ebrahimi, M., Nabipour, A. & Fallahi, E. (2012). Heritability of morphological traits in apple early-ripening full-sib and half-sib offspring and its potentiel use for assisted selection. HortScience, 47(3), 328-333.
Hajnajari, H.(2010). Cultivar evaluation program of the national Iranian apple collection in the last decade. Proceedings of the International Scientific Conference of Fruit Growing Intensification in Belarus: Traditions, Progress, Prospects. Pp: 33-39.
Hajnajari, H., Dehghani, Sh. & Khandan, A. (2008). Trials of distinctness, uniformity and stability for apple cultivars. Nashr Amuzesh Keshavarzi. 47 pages.
Javdani, Z., Ghasemnezhad, M., Hajnajari, H. & Bakhshi, D. (2013). The comparison of phenolic compound content and antioxidant capacity of some selected Iranian apple genotypes for processing technology. South-Western Journal of Horticulture, Biology & Environment, 4(1), 43-45.
Jalili Marandi, R. (2010). Growing temperate fruits. Jihad-e University. AzebayjanGharbi Unit. 362 Pages. Gihad Daneshgahi.
Labuschange, I. F., Schmidt, K. & Booyse, M. (2004). Fruit Quality Assessment in Apple Breeding Progenies. Acta Horticulturae, 663, 321-326.
Mortazavi, S. A. (2001). Investigation on apple quality and quantity traits grown in Shahroud region. Thesis in Master science. University of Shahid Beheshti. Tehran. Iran.
Tarrahi, S. H. & Hajnajari, H. (2010). Morphological and tree architecture investigations on 30 apple commercial cultivars for specific orchard management. Proceedings of the International Scientific Conference of Fruit Growing Intensification in Belarus: Traditions, Progress, Prospects. Pp: 43-47. 2010 at Samokhvalovichy, Pp: 33-39.
Way, R. D., Aldwimnckle, H. S., Lamb, R. C., Rejman, A., Sansavini, S., Shen, T., Watkins, R., Westwood, M. M. & Yoshida, Y. (1990). Apples. In: J. N. Moore and J.R. Ballingtown. (Eds). Genetic resources of temperature fruits and nuts. Acta Horticulturae, 90, 1-62.
Zand Fani, A. H. &Hajnajari, H. (2012). Investigation on morphological and pomological traits of promising apple genotypes in Karaj. 12th Iranian Genetic congress. University of Sh. Beheshti. Tehran. 1-3 June.