افزونش انبوه لیموترش ایرانی (Citrus latifolia) در شرایط درون شیشه‌ای

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار، پژوهشکدۀ بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، مؤسسۀ تحقیقات اصلاح و تهیۀ نهال و بذر، کرج

چکیده

مناسب‌ترین راه ممکن برای مبارزه با بیماری جاروک لیموترش، استفاده از پایه‌ها و رقم‌های متحمل و سالم است. در این پژوهش، دستورکار ریزازدیادی لیموترش ایرانی (پرشین لایم) که تحمل بالایی نسبت به این بیماری دارد، در شرایط درون شیشه‌ای بررسی شده است. برای استقرار، جوانه‌های انتهایی و جانبی شاخه‌های جوان نهال‌های سه ساله پس از برش و ضدعفونی سطحی در محیط کشت پایۀ بدون هورمون MS قرار داده شده و پس از 20 تا 30 روز، سرشاخه‌های تولیدشده برای پرآوری، به محیط‌های کشت MS و DKW  و تنظیم‌کنندۀ‌ رشد بنزیل‌آمینوپورین منتقل شدند. برای طویل‌سازی ریزشاخه‌ها برای انتقال به محیط ریشه‌زایی، آزمایش دیگری با استفاده از تنظیم‌کننده‌های رشد کاینتین و بنزیل‌آمینوپورین و برای تعیین محیط ریشه‌زایی، دو آزمایش جداگانه، با استفاده از سه غلظت ایندول استیک اسید (IAA) و نفتالن استیک اسید (NAA) و سه غلظت ایندول بوتیریک اسید (IBA)در محیط DKW حاوی 2درصد ساکارز انجام شد. برای سازگاری، آزمایشی با شش ترکیب خاک انجام گرفت. نتایج نشان داد، محیط کشت DKW با غلظت 1 میلی‌گرم در لیتر بنزیل آمینوپورین (BAP) و ساکارز 3درصد، بهترین محیط برای پرآوری، 25/0 میلی‌گرم در لیتر بنزیل آمینوپورین (BAP) برای افزایش طول، نفتالن استیک اسید به میزان 2 میلی‌گرم در لیتر در محیط کشت DKW و 2درصد ساکارز بهترین محیط برای ریشه‌زایی بودند. بهترین ترکیب خاک، شامل ماسه: پرلایت: پیت: رس سترون‌شده (استریل) با نسبت (1: 1: 3 :3) با میانگین 88درصد زنده‌مانی بود. پس از دو ماه گیاهان به‌کلی سازگار شده و آمادۀ انتقال به باغ بودند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

In vitro propagation of Persian lime (Citrus latifolia)

نویسنده [English]

  • Narges Mojtahedi
Assistant Professor, Agriculture Biotechnology Research Institute of Iran (ABRII), Seed and Plant Improvement Institutes Campus, Mahdasht Road, Karaj, Iran
چکیده [English]

Application of tolerant and resistant rootstocks and varieties is the best way to overcome Witches’ Broom Disease of Lime (WBDL). The aim of this research was to develop a practical protocol for micropropagtaion of Persian lime (Citrus latifolia) as one of the highly tolerant varieties. For culture establishment, apical and axillary buds of young stems of three-year-old trees were cultured in free hormone MS medium after surface sterilization. The explants were transferred to DKW and MS culture media containing different concentrations of BAP for proliferation after 20-30 days. Another experiment was carried out using Kinetin and BAP for determination of shoot elongation medium. Two separated experiments using three concentrations of IAA and NAA and three concentrations of IBA and NAA in DKW medium and 2% sucrose were used to obtain the best medium for rooting. To acquire the suitable soil mixture for acclimatization, an experiment using six different soil mixtures was done. The results showed that DKW basal culture medium supplemented with Gamborge’s B5 vitamins, 1 mg.L-1 BAP and 3% sucrose was the best medium for proliferation. DKW basal culture medium supplemented with Gamborge’s B5 vitamins and 0.25 mg.L-1 BAP was the best medium for elongation. The best rooting medium was DKW basal culture medium, Gamborge’s B5 vitamins, 2% sucrose and 2 mg. L-1 NAA. The optimum soil mixture with 88% of survival for acclimating in vitro plantlets was sand: perlite: peat: clay (1: 1: 3: 3). The plantlets could transfer to the orchard after 60 days.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Acclimatization
  • elongation
  • lime
  • Micropropagation
  • proliferation
  • rooting
Al-Khayri, J. M. & Al-Bahrany, A. M. (2001). In vitro micropropagation of Citrus aurantifolia (Lime). Current Science, 81, 1242- 1246.
Bacchi, O. (1940). Observacoes citológicas em Citrus. I. Número de cromossô-mios de algumas espécies e variedades. Jornal de Agronomia Piracicaba, 3, 249-258.
Chung, K. R., Khan, J. A. & Brlansky, R. H. )2006(. Citrus diseases exotic to Florida Witches Broom disease of lime (WBDL). Fact Sheet PP-228, Series of the Plant Pathology Department, Florida Cooperative Extension Service, Institute of Food and Agricultural Sciences, University of Florida.
Duran-Vila, N. & Navarro, L. (1989). Morphogenesis and tissue cultures of three Citrus species. Plant Cell Tissue Organ Culture, 16, 123-133.
Goswami, K. Sharma, R. Singh, P. K. & Singh, G. (2013). Micropropagation of seedless lemon (Citrus limon L. cv. Kaghzi Kalan) and assessment of genetic fidelity of micropropagated plants using RAPD markers. Physiology and Molecular Biology of Plants, 19, 137-145.
Hazarika, B. N. Singh, I. P. Nagaraju, V. & Parthasarathy, V. A. (1998). An efficient method of acclimatization of micropropagated plantlets of citrus. Annual Plant Physiology, 12, 47-51.
Hazarika, B. N. Nagaraju, V. & Parthasarathy, V. A. (1999). Acclimatization techniques of citrus plantlets from in vitro. Advances in Plant Science, 12, 97-102.
Hidaka, T. & Kajiura, I. (1989). A simple method for acclimatization of in vitro plantlets of citrus. Bulletin of the Fruit Tree Research, 16, 19-28.
Jones, R. A. (1986). The development of salt-tolerant tomatoes: breeding strategies. Acta Horticulturae, 190, 101-114.
Kitto, S. L. & Young, M. J. (1981). In vitro propagation of Carrizo citrange. HortScience, 16, 305-306.
Khoshkhooi, M. & Rezazadeh, R. (2000). Effect of explants, culture media and plant growth regulators on micropropagation of Citrus limetta Swing. Journal of Horticultural Science and Technology, 1, 1-14.
Kotsias, D. & Roussos, P. A. (2001). An investigation on the effect of different plant growth regulating compounds in in vitro shoot tip and node culture of lemon seedlings. Scientia Horticulturae, 89, 115-128.
Maurer, M. (1998). Low desert citrus varieties. College of Agriculture. University of Arizona. From https://cals.arizona.edu/fps/sites/cals.arizona.edu.fps/files/cotw/Mexican_Lime.pdf.
Moore, G. A. (2001). Oranges and lemons: clues to the taxonomy of Citrus from molecular markers. Trends in Genetics, 17, 536-540.
Morton, F. J. (1987). Tahiti Lime. In: Fruits of warm climates. Julia F. Morton, Miami, FL. 172-175.
Normah, M. N. Hamidah, S. & Ghani, F. D. (1997). Micropropagation of Citrns halimii-an endangered species of South-east Asia. Plant Cell Tissue Organ Culture, 50, 225-227.
Paudyal, K. P. & Haq, N. (2000). In vitro propagation of Pummelo (Citrus Grandis L.). In vitro Cellular and Developmental Biology 36, 511-516.
Perez-Molphe-Balch, E. & Ochoa-Alejo, N. (1997). In vitro plant regeneration of Mexican lime and mandarin by direct organogenesis. HortScience 32, 931-934.
Pérez-Tornero, O. Tallón, C. I. & Porras, I. (2009). An efficient protocol for micropropagation of lemon (Citrus limon) from mature nodal segments. Plant Cell Tissue and Organ Culture, 100, 263-271.
Rathore, J. S., Rathore, M. S., Singh, R. P., Singh, M. & Shekhawat, N. S. (2007). Micropropagation of mature tree of (Citrus limon). Indian Journal of Biotechnology, 6, 239-244.
Sharma, S., Singh, B., Rani, G., Zaidi, A. A., Hallan, V., Nagpal, A. & Virk, G. S. (2007). In vitro production of Indian citrus ringspot virus (ICRSV) free kinnow plants employing phytotherapy coupled with shoot tip grafting. In Vitro Cellular and Developmental Biology, 43, 254-259.
Shahsavar, A. (2004). Studied of rapid multiplication of Citrus aurrantifolia (christm) Swingle and Citrus aurantium L. using shoot tips. Journal of Horticultural Science and Technology, 5, 137-146.
Sim, G. E., Goh, C. J. & Loh, C. S. (1989). Micropropagation of Citrus mitis Blanco-multiple bud formation from shoot and root explants in the presence of 6-benzylarninopurine. Plant Science, 59, 203-210.
Singh, S., Ray, B. K., Bhattacharyya, S. & Deka, P. C. (1994). In vitro propagation of Citrus reticulata Blanco and Citrus limon Burm. HortScience, 29, 214-216.
Zimmerman, R. H. (1991). Micropropagation of temperate zone fruit and nut crops. In: Debergh, P.C. and Zimmerman, R. H. (eds.). Micropropagation technology and application. Kluwer Academic Publ. The Netherlands. 231-246.