اثر محلول‌پاشی و ‌کاربرد خاکی اوره بر تعرق و کارایی مصرف آب در همیشه ‌بهار (Calendula officinalis) تحت شرایط کم‌آبیاری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم‎آباد، ایران

2 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

3 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

چکیده

کاربرد نیتروژن بر ارتباط بین تعرق (T) و کارایی مصرف آب (WUE) مؤثر است و نقش بسزایی در مدیریت کاربردی کشاورزی دارد. روش مصرف کود نیتروژنه بر کارایی جذب، سلامت محصول و بقاء منابع تولید مؤثر است. این پژوهش در راستای کاربرد کود نیتروژنه اوره به منظور بهبود مدیریت مصرف آب در گیاه دارویی-زینتی همیشه‌بهار تحت شرایط تنش کم‌آبی در دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان اجرا شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. فاکتورها شامل تنش کم‌آبیاری در سه سطح (80 (شاهد)، 50 (تنش ملایم) و 20 (تنش شدید) درصد آب قابل دسترس) و تیمار اوره در پنج غلظت (0، 100، 200، 300 و 400 میلی‌گرم در لیتر به صورت محلول‌پاشی و کود‌آبیاری) بود. نتایج نشان داد، تنش کم‌آبیاری غلظت کلروفیل، سطح برگ، تعداد برگ، سرعت تعرق، نرخ فتوسنتز، تعداد گل، قطر گل همچنین طول عمرگل را کاهش و کارایی مصرف آب را افزایش داد. همچنین کاربرد اوره به طور معنی‌داری غلظت کلروفیل، سطح برگ، تعداد برگ، سرعت تعرق، نرخ فتوسنتز، کارایی مصرف آب (96/25 درصد)، قطر گل و طول عمر گل را در همه سطوح آبیاری افزایش داد درحالیکه اثر کاربرد اوره بر تعداد گل در هیچ‌یک از سطوح آبیاری معنی‌دار نشد. به طور کلی نتایج نشان داد، کاربرد اوره، به ویژه غلظت 300 میلی‌گرم در لیتر، صرف‌نظر از شیوه کاربرد، از طریق تعدیل کاهش تعرق ناشی از کم‌آبیاری و بهبود فتوسنتز در نهایت سبب افزایش زیست ‌توده گیاهی و همینطور، ارتقاء کارایی مصرف آب می‌گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of Foliar Spraying and Drench Application of Urea on Transpiration and Water Use Efficiency in Pot Marigold (Calendula officinalis) Under Water-Deficit Condition

نویسندگان [English]

  • Seyedeh Homa Mousavirad 1
  • A Rezaei Nejad 1
  • Sadegh Mousavi-Fard 2
  • Hassan Mumivand 3
1 Department of Horticultural Science, Faculty of Agriculture, Lorestan University, Khorramabad, Iran
2 Department of Horticultural Science, Faculty of Agriculture, Shahrekord University, Shahrekord
3 Department of Horticultural Science, Faculty of Agriculture, Lorestan University, Khorramabad, Iran
چکیده [English]

This study aimed to enhance water use management at the ornamental and medicinal plant, pot marigold (Calendula officinalis), response to urea nitrogen fertilizer under water deficit stress conditions at the Faculty of Agriculture, Lorestan University. The experiment was carried out using a factorial design in a completely randomized framework with three replications. Factors included water deficit stress was at three levels: 80% (control), 50% (mild stress), and 20% (severe stress) of available water and urea fertilizer was tested at five concentrations: 0, 100, 200, 300, and 400 mg/L, applied as both foliar sprays and drench treatments. The results demonstrated that water deficit stress reduced chlorophyll concentration, leaf area, leaf number, transpiration rate, photosynthesis rate, flower number, flower diameter, and flower longevity, while increasing water use efficiency. Further urea application significantly improved chlorophyll concentration, leaf area, leaf number, transpiration rate, photosynthesis rate, WUE (25.96%), flower diameter, flower longevity under all irrigation levels while the effect of urea on flower number was insignificant at any irrigation level. Generally, the findings highlighted that urea application, particularly at a concentration of 300 mg/L, by mitigating the negative effects of water deficit stress on transpiration and increasing photosynthesis and ultimately increasing plant biomass production enhanced water use efficiency, regardless of the application method.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Marigold
  • limited irrigation
  • urea
  • transpiration
  • water use efficiency

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 15 دی 1404
  • تاریخ دریافت: 23 بهمن 1403
  • تاریخ بازنگری: 08 آذر 1404
  • تاریخ پذیرش: 28 آذر 1404