اثر نوع دانه گرده بر چگونگی رشد لوله گرده و صفات کمی و کیفی میوه گیلاس (Prunus avium L.) رقم زرد دانشکده

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس، تهران

2 استاد دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس، تهران

چکیده

اکثر ارقام گیلاس، خودناسازگار بوده و برای تولید میوه تجارتی، نیاز به گرده‎دهنده مناسب و سازگار دارند. تعیین سازگاری و ناسازگاری ارقام گرده‎دهنده در روش کلاسیک بصورت روش گرده‎افشانی کنترل شده و مطالعه میکروسکوپی رشد لوله گرده انجام می‎شود.‌ در این پژوهش گیلاس رقم زرد دانشکده به عنوان پایه مادری با استفاده از دانه گرده خودی و گرده ارقام "بینگ"، "ناپلئون"، "سفید رضائیه"، "شبستر"، "ابرده" به صورت کنترل شده گرده‎افشانی شدند. هشت نمونه گل (مادگی) از تیمارهای مختلف در محلول FAA تا زمان بررسی میکروسکوپی نگهداری شدند. جهت بررسی و تعیین اثر دانه‎های گرده ارقام استفاده شده جهت گرده‎افشانی بر خصوصیات مختلف کمی و کیفی میوه رقم "زرد دانشکده"، برخی صفات میوه اندازه‎گیری گردید. طبق نتایج به دست آمده دانه گرده ارقام "شبستر"، "سفید رضائیه" و "ناپلئون" روی کلاله رقم "زرد دانشکده" جوانه زده و در مدت 96 تا120 ساعت پس از گرده‎افشانی لوله‎های گرده این ارقام به تخمک پایه مادری رسیدند که نشانه سازگاری کامل گرده این ارقام با رقم "زرد دانشکده" بود. نتایج میکروسکوپی گل‎های خود گرده‎افشانی شده رقم زرد دانشکده، نشان داد که هیچ لوله گرده خودی نتوانسته بود خود را به تخمک برساند. لذا رقم "زرد دانشکده" خودناسازگار بوده وگرده‎دهنده مناسب آن می‎تواند ارقام "شبستر"، "سفید رضائیه" و "ناپلئون" باشد. همچنین رشد لوله گرده ارقام "ابرده" و "بینگ" در سطح کلاله و یک سوم ابتدایی خامه "زرد دانشکده" متوقف گردیدند که نشانه ناسازگاری آنها نسبت به این رقم می‎باشد. اگرچه بر اساس برخی از نتایج به دست آمده بین تیمارها از نظر طول و قطر میوه اختلاف وجود داشت (P?0.05) و همچنین بین تکرارهای مختلف از نظر وزن هسته، طول میوه، قطر میوه و درصد مواد جامد محلول (بریکس) تفاوت مشاهده گردید (P?0.05)، ولی پژوهش‎های تکمیلی تأثیر نوع گرده بر خصوصیات کیفی میوه پیشنهاد می‎گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Pollen Source on Qualitative and Quantitative Characteristics of Sweet Cherry (Prunus avium L.) Fruit cv. ‘Zard Daneshkadea’

نویسندگان [English]

  • Mousa Rasouli 1
  • Kazem Arzani 2
1
2
چکیده [English]

Most sweet cherry cultivars are as found as self-incompatible and therefore for commercial fruit production, compatible pollinizers are needed. Controlled pollination and microscopic examination of pollen tube growth in the style are two classical methods for determination of compatible and incompatible pollen donor cultivars. This experiment was carried out to explore the compatibility of ‘Zarde Daneshkadea’ as a seed parent cultivar with ‘Sefid Rezaieh’,‘Napoleon’, ‘Abardeh’, ‘Bing’ and ‘Shabestar’ as pollen parent cultivars in using hand pollination and controlled hybridization technique. Eight samples of pollinated flowers (pistil) using different treatments were maintained and fixed in FAA solution for further microscopic examination. In order to determine the effect of pollen source on the fruit qualitative and quantitative characteristics, some fruit criteria were evaluated. According to the microscopic examination of pollen germination on the stigma and pollen tube growth within the style, pollen of ‘Shabestar’, ‘Sefid Rezaieh’ and ‘Napoleon’ cultivars very well germinated on ‘Zarde Daneshkadea’ stigma with the pollen tube getting into the ovule within 96 to 120 hours after pollination. The studied cultivars showed compatibility with ‘Zarde Daneshkadea’ cultivar. In addition, microscopic examinations showed self-incompatibility for ‘Zarde Daneshkadea’ cultivar. Therefore,‘Zarde Daneshkadea’ is a self-incompatible cultivar and according to the obtained results ‘Shabestar’, ‘Sefid Rezaieh’ and ‘Napoleon’ cultivars are suitable polinizers. Also pollen tube growth of `Abardeh’ and ‘Bing’ cultivars stopped in the first third length of style of ‘Zarde Daneshkadea’, so showed incompatibility with this cultivar. Although, some obtained results showed differences between fruit length and width and in addition significant differences were observed in some replicates on seed weight, fruit length, fruit width and percent soluble solid contents (?Brix), but further we suggest supplemental research on the effect of pollen source on fruit quality is needed and suggested.

کلیدواژه‌ها [English]

  • fruit quality
  • Pollen tube growth
  • self-incompatibility
  • Sweet cherry (Prunus avium L.)
  • Zarde Daneshkadea