2021-10-20T17:26:07Z https://ijhs.ut.ac.ir/?_action=export&rf=summon&issue=4505

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 مصباح بابالار فاطمه خوش سخن محمدرضا فتاحی مقدم عباس پورمیدانی به منظور بررسی تنوع فنوتیپی گیاه آویشن کوهی،  بذور ده جمعیت از گونه آویشن کوهی (Thymus kotschyanus) از رویشگاه های طبیعی آن در استان های گیلان، مازندران، آذربایجان غربی، سمنان و قزوین جمع آوری و در ایستگاه تحقیقاتی قم در سال 1386 کاشته شدند. سپس صفات مورفولوژی و فنولوژیکی مختلف این گیاهان شامل ارتفاع گیاه، طول برگ، عرض برگ، فاصله میان گره، قطر گل آذین، بازده اسانس و زمان های شروع گلدهی، گلدهی کامل و رسیدن بذر ارزیابی شدند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که جمعیت های مورد بررسی در کلیه صفات بجز طول دم گل و  قطر گل آذین  تفاوت معنی داری داشتند. همبستگی معنی داری در بین صفات مشاهده شد که از مهمترین آن ها همبستگی مثبت و معنی دار بازده اسانس با صفت تعداد گل در گل آذین، فاصله میانگره، وزن خشک و وزن ترگیاه بود. از روش تجزیه به عامل ها برای تعیین تعداد عامل های اصلی فرق گذار بین جمعیت های مورد مطالعه و صفات تشکیل دهنده هر عامل استفاده شد. تجزیه به عامل ها نشان داد که 5 عامل اصلی توانستند 9/82% از کل واریانس صفات را توجیه نمایند. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه کلاستر، 10 جمعیت آویشن کوهی در 4 گروه مستقل قرار گرفتند. جمعیت مازندران2 بیشترین بازده اسانس و تعداد گل در گل آذین را به خود اختصاص داد که  از نظر صفات اصلاحی، بسیار مطلوب برای این گیاه به حساب می آید. تنوع فنوتیپی آویشن کوهی مورفولوژی فنولوژی گیاه دارویی 2013 08 23 119 128 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35045_b262834e8d36a51048b9977c8623e5e0.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 ناصر قادری عادل سی وسه مرده به منظور بررسی واکنش‌های فیزیولوژیکی توت فرنگی به تنش خشکی آزمایشی گلدانی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه رقم توت‌فرنگی شامل ارقام  کاماروسا، مرک و گاویوتا و سه تیمار آبیاری 25%، 50% و75% ظرفیت زراعی در سه تکرار و هر تیمار با دو واحد آزمایشی به اجرا درآمد. در این آزمایش فاکتورهای فیزیولوژیکی شامل فتوسنتز، هدایت روزنه‌ای، تعرق، محتوای نسبی آب برگ، شاخص پایداری غشاء سلولی و میزان کلروفیل اندازه‌گیری شدند. میزان فتوسنتز، هدایت روزنه‌ای و تعرق در تمام ارقام در طی کاهش محتوای نسبی آب خاک کاهش یافت. کمترین میزان تعرق در شرایط تنش شدید مربوط به رقم گاویوتا بود و بیشترین میزان آن مربوط به ارقام کاماروسا و مرک بود. محتوای نسبی آب برگ و پایداری غشاء سلولی نیز در تمام ارقام با کاهش محتوای آب خاک کاهش یافت. بعد از رفع تنش، برگشت نسبتاً سریع فتوسنتز و تعرق در تمام ارقام روی داد ولی بیشترین میزان فتوسنتز و تعرق در این دوره مربوط به رقم مرک بود. در شرایط تنش شدید میزان کلروفیل کاهش یافت. در این شرایط رقم گاویوتا بالاترین میزان کلروفیل را داشت. یک روز بعد از رفع تنش بازیافت قابل توجهی در میزان کلروفیل مشاهده نشد. میزان پرولین در ارقام مختلف در طی کاهش محتوای نسبی آب خاک بطور جزئی افزایش یافت و در شرایط تنش شدید بیشترین افزایش مربوط به رقم گاویوتا بود. یک روز بعد از رفع تنش کاهش سریع میزان پرولین اتفاق افتاد. با توجه به یافته‌های پژوهش حاضر می‌توان گفت که رقم کاماروسا دارای پتانسیل بالاتری برای مقابله با شرایط کم آبی در مقایسه با دو رقم دیگر بوده و در مراحل بعد ارقام مرک و گاویوتا قرار دارند. جهت نتیجه‌گیری نهایی ارزیابیهای مزرعه‌ای ضروری به نظر می‌رسد. توت‌فرنگی تنش خشکی فتوسنتز هدایت روزنه‌ای کلروفیل پرولین 2013 08 23 129 136 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35046_90e28dc8bafa82e536a6373248f412c7.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 علی اکبر حیدری زفره عبدالکریم کاشی زهرا صفاری سپیده کلاته جاری علی فرهادی اثر پنج پایه کدوی هیبرید Cucurbitamaxima× Cucurbitamoschata شامل Azman-RZ، Ferro-RZ، ES152، RS841 و ES101 و دو روش پیوند نیمانیم و حفره ای در پیوند خیار گلخانه ای رقم "خسیب" بر زنده مانی، صفات رویشی، عملکرد و صفات کیفی میوه در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار بررسی شد. گیرایی پیوند بین روش های مختلف متفاوت بود و روش حفره ای نسبت به روش نیمانیم برتر بود. اثر نوع پایه هم بر گیرایی موثر بود و بیشترین گیرایی در پایه ES101 مشاهده گردید. اثر روش پیوند در طول بوته 30 روز پس از کاشت، طول و تعداد میانگره، عملکرد پیش رس و کل و نسبت میوه بازارپسند به درجه دو باعث ایجاد تفاوت معنی دار در سطح احتمال 5% گردید. اثر نوع پایه مورد استفاده نیز در طول بوته 30 روز پس از کاشت، تعداد و طول میانگره، عملکرد پیش رس، میان دوره، پایان دوره و کل، نسبت طول به قطر میوه و نسبت میوه بازارپسند به درجه 2 باعث ایجاد تفاوت معنی داری در سطح احتمال 5% گردید. گیاهان پیوندی در صفات رویشی و عملکرد بر گیاهان غیرپیوندی برتری داشتند. براساس نتایج این تحقیق پایه RS841 مناسب ترین پایه برای کاربرد در خیار گلخانه ای رقم "خسیب" می باشد. پیوند نیمانیم پیوند حفره ای پیوندک خسیب 2013 08 23 137 147 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35047_780a55c5ea86cc32e03be46d9e604da2.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 حسن خوش قلب کاظم ارزانی محمدجعفر ملکوتی محسن برزگر تاثیر محلول پاشی عناصر کلسیم، روی و بور بر ریزش قبل از برداشت میوه، میزان قندها، غلظت کلسیم، روی و بور میوه و برخی خواص فیزیکوشیمیایی میوه در 5 رقم از ارقام وارداتی گلابی آسیایی(Pyrus serotina Rehd.) به نام های  ‘KS’7،‘KS’8،‘KS’11،‘KS’12 و‘KS’14 در شرایط آب و هوایی تهران مورد ارزیابی قرار گرفت. از یک ماه پس از تشکیل میوه تا رسیدن میوه، هر 2 هفته یکبار درختان با عناصر کلسیم، روی و بور و مخلوط این سه عنصر با غلظت 5 در هزار محلول پاشی شدند و در این دوره ریزش میوه ها نیز اندازه گیری شد. در زمان برداشت میوه قندهای مختلف میوه با دستگاه HPLC و عناصر غذایی نامبرده در برگ و میوه توسط دستگاه ICP اندازه گیری شد. کاربرد عناصر غذایی به طور معنی داری باعث کاهش ریزش میوه در تمام ارقام شد و مخلوط کلسیم، روی و بور با 3/6% ریزش بیشترین تأثیر را نسبت به 3/17% ریزش در شاهد داشت. در این مطالعه در تمام ارقام قند غالب میوه، فروکتوز بود و بعد از آن گلوگز، سوربیتول و ساکاروز بیشترین مقدار بود. کاربرد عناصر غذایی باعث افزایش معنی دار قندها در میوه شد بطوریکه در ارقام و تیمارهای غذایی مختلف فروکتوز 1تا 5/2، گلوکز 1 تا 1/2، سوربیتول 2 تا 7/3 و ساکاروز 7/0 تا 2/2 درصد وزن تر میوه افزایش یافت. کاربرد عناصر غذایی به طور معنی داری باعث افزایش میزان مواد جامد محلول (بین 1 تا 2 درجه بریکس)، 2-1 درصد قند کل،  mg 100-1g12/0-07/0 اسیدیته و g5/1-1 وزن خشک میوه را در ارقام مورد آزمایش افزایش داد. همچنین کاربرد کلسیم باعث افزایش سفتی میوه در ارقام مختلف گردید. محلول پاشی عناصر کلسیم، روی و بور تأثیر زیادی بر افزایش غلظت این عناصر در برگ و میوه ارقام مورد آزمایش داشت. اسیدیته سفتی بافت خواص فیزیکوشیمیایی قند میوه گلابی آسیایی 2013 08 23 149 159 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35048_9939b09d756e7c24bb940237c188039b.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 لیلا برمه نوراله معلمی سیدمحمدحسن مرتضوی به منظور جلوگیری از چروکیدگی میوه زیتون و حفظ شادابی آنها، همچنین افزایش ماده خشک و محتوای روغن آنها اثرات ضدتعرقی کائولین در سه سطح (0، 5/2% و 5%) بر چهار رقم زیتون (میشن، کنسروالیا، کایلت و بلیدی) در یک دوره چهار ماهه با سه تکرار در اهواز مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد کائولین اثر معنی­داری بر اندازه میوه، نسبت وزن تر گوشت به هسته، نسبت وزن خشک گوشت به هسته و درصد روغن در ماده خشک میوه داشت. هیچ کدام از سطوح کائولین اثر معنی­داری بر درصد روغن در ماده تر میوه نشان ندادند. بیشترین اندازه میوه با غلظت 5/2% کائولین و بیشترین نسبت وزن خشک گوشت به هسته میوه با هر دو غلظت کائولین و کمترین اندازه و نسبت وزن خشک گوشت به هسته میوه با تیمار شاهد بدست آمد. بالاترین و پایین­ترین نسبت وزن تر گوشت به هسته میوه نیز بترتیب به غلظت 5% کائولین و شاهد اختصاص یافت. بیشترین محتوای روغن در ماده خشک میوه به تیمار شاهد و سطح 5% کائولین و کمترین آن به سطح 5/2% کائولین تعلق گرفت. ضدتعرق اندازه میوه نسبت وزن گوشت به هسته روغن زیتون 2013 08 23 161 168 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35049_ad57f85c3e41c782ff2fb52fe3ea45b9.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 مجتبی دلشاد طاهر برزگر عبدالکریم کاشی کمال‌الدین حق‌بین به منظور مطالعه روابط منبع- مخزن در گیاه خربزه و ارزیابی اثرات تنش کم‌آبی و محل نگهداری میوه روی ساقه بر عملکرد و صفات کمی و کیفی میوه، آزمایشی به صورت کرت‌های دوبار خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در ایستگاه تحقیقات باغبانی دانشگاه تهران واقع در کرج اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل سه سطح آبیاری (شروع آبیاری در نقطه پتانسیل ماتریک 50- ، 65- و 75- سانتی‌بار)، چهار سطح تراش (نگهداری میوه در گره‌های دوم، چهارم، هفتم و شاهد بدون تراش) و دو توده خربزه ایرانی (زرد‌جلالی و سوسکی‌سبز) بود. نتایج نشان داد که وزن میوه و عملکرد تحت تاثیر تنش کم‌آبی قرار گرفت و کمترین مقدار وزن میوه و عملکرد در تنش دوم (شروع آبیاری در نقطه پتانسیل 75- سانتی بار) بدست آمد. میوه‌های نگهداری شده در گره هفتم، بیشترین وزن میوه و عملکرد کل را نشان دادند. تنش کم آبی سبب افزایش ماده خشک میوه گردید. همچنین توده زرد‌جلالی در مقایسه با سوسکی‌سبز دارای درصد ماده خشک و سفتی گوشت میوه بالایی بود. بیشترین درصد مواد جامد محلول در تنش اول (شروع آبیاری در نقطه پتانسیل 65- سانتی بار) مشاهده شد. محتوای فروکتوز و ساکارز به ترتیب در شرایط تنش دوم و اول حداکثر بودند. میوه‌های گره هفتم بالاترین درصد مواد جامد محلول و سطوح فروکتوز و ساکارز را به خود اختصاص دادند. سطح گلوکز در میوه‌های گره چهارم حداکثر بود. تیمار تنش کم آبی دوم باعث پیشرسی میوه (9/36 روز) در مقایسه با آبیاری معمولی(شروع آبیاری در نقطه پتانسیل50- سانتی بار) و تنش اول گردید. میوه‌هایی که در گره دوم رشد یافتند چهار روز زودتر از گیاهان بدون تراش به مرحله برداشت رسیدند. تنش کم‌آبی تولید کل مواد فتوسنتزی را کاهش داد و شیرینی میوه‌ها را بهبود بخشید. همچنین تنش کم‌آبی و تراش بوته باعث پیش‌رسی محصول گردید. منبع- مخزن تنش آبی تراش خربزه سفتی مواد جامد محلول 2013 08 23 169 178 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35050_3ee747c715108e969be5b989da6952a9.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 سرور محمدزاده ناصر بوذری وحید عبدوسی زردآلو (prunus armeniaca L.  ) از نظر اقتصادی یکی از مهمترین میوه های مناطق معتدله می باشد. ایران دارای تنوع خوبی از انواع درختان میوه بخصوص زردآلو می باشد. این آزمایش به منظور بررسی تنوع ژنتیکی 30 رقم و ژنوتیپ زردآلو ایرانی و 2 رقم خارجی به عنوان شاهد با استفاده از صفات مرفولوژیکی و مارکر RAPD انجام گرفت. در آزمایش اول روابط 21 صفت کمی و کیفی میوه ، برگ ، درخت و گل مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تجزیه همبستگی ساده وجود همبستگی های مثبت و منفی معنی داری بین برخی صفات را نشان داد. در آزمایش دوم نشانگر RAPD به کمک 35 آغازگر ده نوکلئوتیدی برای بررسی تنوع ژنتیکی ارقام و ژنوتیپ های مورد بررسی بکار رفت. نوارهای با وضوح بالا که دارای تکرار پذیری خوبی بودند برای محاسبات انتخاب شدند. ضریب کوفنتیکی بین ماتریس تشابه و دندروگرام در حد 79/0 = r بدست آمد که نشان دهنده همبستگی مناسب دندروگرام با ماتریس تشابه است . با توجه به نتایج بدست آمده ارقام و ژنوتیپ های مورد بررسی از تنوع بالایی برخوردار بودند. بعلاوه ، این آزمایش نشان داد که نشانگر RAPD برای گروه بندی ارقام زردآلو مناسب است. بطور کلی نتایج این پژوهش نشان داد که سطح چند شکلی بالا بین ارقام و ژنوتیپ های ایرانی زردآلو وجود دارد  که نشان می دهد ایران می تواند یکی از مراکز تنوع زردآلو در دنیا باشد. بعلاوه ، این آزمایش نشان داد که نشانگر RAPD برای گروه بندی ارقام زردآلو مناسب است. تنوع ژنتیکی صفات مورفولوژیکی نشانگر RAPD 2013 08 23 179 191 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35051_7cb04cb4f790a7fa7d8da8c65d9223c6.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 مهدی حدادی نژاد علی عبادی محمدرضا فتاحی مقدم محمدعلی نجاتیان پایه‌های انگور قادرند سازگاری ارقام را به اقلیم های مختلف، انواع خاک­­ها و شرایط گوناگون و نامساعد  افزایش ‌دهند. با توجه به ژرم پلاسم غنی انگور در ایران می­توان از ارقام و ژنوتیپ های پررشد موجود که از پتانسیل ژنتیکی مطلوبی برخوردارند به عنوان پایه متحمل به خشکی برای ارقام تجاری استفاده نمود. در این پژوهش 698 ژنوتیپ و رقم بارده موجود در کلکسیون ملی انگور ایران واقع در ایستگاه تحقیقات درجه یک انگور تاکستان بر اساس صفات موجود در توصیف­نامه جهانی انگور و با تاکید بر صفات مربوط به قدرت رشد بررسی و تعدادی از ژنوتیپ­های مستعد انگور طی سه مرحله ارزیابی جداگانه انتخاب شدند. در مرحله اول ارزیابی­ها که بر اساس صفات تراکم کرک برگ و شاخه انجام شد، 150 رقم و ژنوتیپ انتخاب شدند و همگی در مرحله دوم در سه تکرار برای صفات قطر تنه و طول شاخه مجددا مورد ارزیابی قرار گرفتند. در مرحله سوم، 17صفت مورفولوژیکی مربوط به تحمل خشکی در محل کلکسیون ملی انگور ایران و در شرایط مزرعه ای روی ارقام انتخابی ارزیابی شد. درنهایت این ارزیابی که ارقام متحمل به خشکی معرفی شده توسط دیگر محققین را نیز شامل می شد به 44 ژنوتیپ کاهش یافت که حاکی از انجام غربالگری متوسط بود. نتایج نشان داد که بین دو صفت قطر تنه و طول شاخه همبستگی وجود نداشته و طول شاخه نمی تواند ملاک خوبی برای رشد قوی و تحمل به خشکی ناشی از آن باشد. به جز صفت طول شاخه، دیگر صفات بررسی شده با یکدیگر همبستگی های معنی دار مثبت و منفی در سطح یک و 5 درصد نشان دادند. ارقام کج انگور بجنورد، سرخک قوچان، سیاه معمولی زرقان و قلاتی شیراز ژنوتیپ های پر رشد و واجد صفات مرتبط با خشکی بودند که احتیاج به آزمایش های تکمیلی دارند. پایه انگور تنش خشکی تراکم کرک قطرتنه همبستگی صفات 2013 08 23 193 207 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35052_881d5874f1940a4a265293748bbe0d36.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 حسین ربی انگورانی سید نجم الدین مرتضوی ولی ربیعی اسماعیل زنگانی  به منظور مطالعه تاثیر سایکوسل و نفتالن استیک اسید بر عملکرد اسانس و پیکره رویشی گیاه شمعدانی عطری تحقیقی به صورت فاکتوریل، در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سال 1388 در گلخانه تحقیقاتی و آزمایشگاه گروه علوم باغبانی دانشگاه زنجان اجرا شد. تیمارها شامل دو نوبت اسپری برگی ماهانه محلول نفتالن استیک اسید در چهار سطح (0، 40، 80، 120 میلی‌گرم در لیتر) و محلول سایکوسل با غلظتهای (0، 500، 1000، 2000 میلی‌گرم در لیتر) بودند. صفات مورد بررسی شامل بازده اسانس ، عملکرد اسانس در بوته، عملکرد پیکره رویشی تر و خشک،درصد مادۀ خشک ، ارتفاع گیاه و نسبت برگ به ساقه بودند نتایج نشان داد که نفتالن استیک اسید در تمامی صفات بجز صفت عملکرد پیکره رویشی خشک در سطح 5 درصد و در صفت عملکرد پیکره رویشی خشک در سطح 1 درصد تاثیر معنی داری ایجاد نمود، همچنین بکارگیری سایکوسل در تمامی صفات اثر معنی­داری در سطح 1 درصد ایجاد نمود، همینطور اثر متقابل نفتالن استیک اسید و سایکوسل در تمامی صفات در سطح 5 درصد معنی دار بود .با­توجه به نتایج مقایسه میانگین­ها و روابط بین صفات مشخص گردید که انتخاب غلظت مناسب نفتالن استیک اسید به عنوان یک عامل مشوق رشد و سایکوسل به عنوان یک عامل کند کننده رشد می تواند تاثیر به سزایی در افزایش متوازن عملکرد اسانس وسایر صفات عملکردی بوته داشته باشد به طوری که گیاهان تیمار شده با40 پی­پی­ام نفتالن استیک اسید و سایکوسل باغلظت­های 500 و 1000 پی­پی­ام بیشترین افزایش متوازن اسانس وعملکرد پیکره رویشی گیاه را داشتند. شمعدانی عطری سایکوسل نفتالن استیک اسید اسانس 2013 08 23 209 216 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35053_fcc249a096b28c80bf7ae6003934bcb3.pdf

2013-08-23 10.22059

علوم باغبانی ایران 2008-482X 2008-482X 1392 44 2 راحله عدالتی مرفه مصطفی عرب روح انگیز نادری محمود رضا روزبان آلسترومریا یکی از گل­های شاخه ­بریده­ای است که به دلیل عملکرد بالا، گلهای زیبا و تنوع رنگ، در سال­های اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته است. زرد شدن برگها، شاخص اولیه زوال گل­های آلسترومریا محسوب می­شود. به منظور ایجاد تأخیر در زرد شدن برگها ، و بهبود دوام عمر و سایر ویژگی­های کیفی گل­های شاخه ­بریده­ی آلسترومریا رقم ‘Napoli’، آزمایشی بصورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی طراحی شد و اثر غلظت­های مختلف اتانول (0، 2، 4 و 6 درصد) و جیبرلیک اسید (0، 50، 100 و 150 میلی­گرم در لیتر) در محلول نگهدارنده، که همگی 4 درصد ساکارز را نیز به همراه داشتند، به دو روش تیمار موقت (24 ساعت) و مداوم، بر دوام عمر گل­، میزان کلروفیل برگ­، وزن تر شاخه­ بریده، میزان جذب آب، محتوای آب نسبی، قطر گل و نشت یونی بافت­ گلبرگ مورد ارزیابی قرار گرفت. بر اساس نتایج بدست آمده، بالاترین میزان کلروفیل برگ­ در تیمارهای حاوی 100 میلی­گرم در لیتر اسید جیبرلیک در هر دو روش بدست آمد، اما تیمار مداوم تأثیر بهتری بر دوام عمر گل­­ها، میزان جذب محلول، و افزایش وزن تر و قطر گلها داشت. همچنین، تیمار مداوم اتانول 2 درصد همراه با 100 و 150 میلی­گرم در لیتر اسید جیبرلیک، باعث بیشترین دوام عمر گل­های آلسترومریا شد و استفاده از غلظت­های بالاتر اتانول، کاهش عمر گل­ها را بدنبال داشت. تیمار مداوم تیمار موقت عمر گلدانی کلروفیل نشت یونی 2013 08 23 217 225 https://ijhs.ut.ac.ir/article_35054_00c985b269788e13f5ccb0cb44faf46f.pdf